*Rent Party Jazz* là câu chuyện cảm động lấy bối cảnh khu French Quarter ở New Orleans, kể về cậu bé Sonny Comeaux và mẹ trong những ngày tháng chật vật mưu sinh khi đứng trước nguy cơ không có tiền trả tiền thuê nhà. Thông qua âm nhạc jazz và một bữa tiệc “rent party” ấm áp, câu chuyện tái hiện cách những con người nghèo khó đã cùng nhau sẻ chia, đoàn kết và giúp nhau vượt qua khó khăn. Tác phẩm không chỉ khắc họa sinh động đời sống của cộng đồng người Mỹ gốc Phi mà còn truyền tải thông điệp giản dị về sức mạnh của âm nhạc, tình người và niềm hy vọng.
Câu chuyện Rent Party Jazz diễn ra tại khu French Quarter ở New Orleans, xoay quanh một cậu bé da màu tên là Sonny Comeaux trong những năm tháng đầy khó khăn của cộng đồng lao động nghèo.
Mỗi buổi sáng sớm, khi mặt trời vừa ló dạng, Sonny đã phải rời khỏi giường ấm để đi làm cho một người bán than. Cậu theo xe ngựa rong ruổi khắp các con phố, giúp kéo những bao than nặng trĩu vào các con hẻm và xúc than đổ xuống các ống dẫn. Công việc vất vả ấy chỉ mang lại cho Sonny mười xu mỗi ngày, nhưng cậu vẫn làm đều đặn suốt bảy ngày một tuần, bởi gia đình cậu rất cần số tiền đó. Dù phải làm việc từ sáng sớm, Sonny vẫn tiếp tục đến trường cả ngày như bao đứa trẻ khác.
Mẹ của Sonny cũng làm việc cật lực trong một nhà máy đóng hộp cá. Bà ngồi suốt ngày bên dây chuyền, đóng từng hộp cá nhỏ để kiếm được từng xu ít ỏi. Cuộc sống của hai mẹ con tuy nghèo khó nhưng vẫn cố gắng cầm cự qua ngày.
Trên đường đi làm cùng người bán than, mỗi khi xe đi ngang qua Jackson Square, Sonny thường nghe thấy tiếng kèn trumpet vang lên. Những nhạc công đường phố chơi đủ mọi bản nhạc mà người qua đường yêu cầu, hy vọng nhận được vài đồng xu bỏ vào mũ. Âm nhạc ấy khiến Sonny vừa say mê vừa ao ước.
Một buổi sáng nọ, Sonny trở về nhà và thấy mẹ mình ngồi lặng lẽ bên bàn bếp, gương mặt đầy lo âu. Bà nói rằng mình vừa bị cho nghỉ việc vì người ta không còn mua nhiều cá hộp nữa. Có thể phải mất vài tháng bà mới tìm được việc mới. Nghe vậy, Sonny vô cùng lo lắng, bởi ngày đóng tiền thuê nhà sắp đến gần. Người thu tiền nhà không bao giờ quan tâm đến hoàn cảnh của ai; chỉ cần chậm một ngày, họ sẽ bị đổi khóa và toàn bộ đồ đạc bị mang đi bán đấu giá.
Sonny đề nghị sẽ bỏ học để kiếm thêm việc làm, nhưng mẹ cậu kiên quyết từ chối. Bà muốn Sonny tiếp tục đến trường, học thật nhiều để sau này có một cuộc sống tốt hơn.
Buồn bã và trĩu nặng suy nghĩ, sau giờ học Sonny lang thang khắp khu phố. Khi đến Jackson Square, cậu thấy một đám đông rất lớn đang vây quanh một nhạc công chơi kèn. Dù đứng từ xa, Sonny vẫn nghe rõ tiếng nhạc tuyệt vời vang lên. Người nhạc công ấy chính là Smilin’ Jack – một nghệ sĩ nổi tiếng mà ai ở New Orleans cũng biết đến. Ông từng chơi nhạc khắp nơi, kể cả những câu lạc bộ jazz lớn ở miền Bắc. Trông ông lúc nào cũng rạng rỡ, vừa thổi kèn vừa thu được cả xô tiền xu.
Những ngày sau đó, Sonny liên tục quay lại Jackson Square để nghe Smilin’ Jack chơi nhạc. Đến ngày thứ ba, khi buổi biểu diễn kết thúc, Smilin’ Jack chú ý đến cậu bé luôn đứng lặng lẽ phía trước và bắt chuyện. Sonny kể cho ông nghe về việc mẹ mất việc, về nỗi lo không đủ tiền trả tiền thuê nhà.
Nghe xong, Smilin’ Jack trở nên nghiêm túc. Ông kể rằng ở quê ông, người da màu từng đối mặt với hoàn cảnh tương tự và họ đã nghĩ ra một cách để vừa trả được tiền nhà, vừa mang lại niềm vui cho mọi người: đó là tổ chức “rent party” – một bữa tiệc gây quỹ tiền thuê nhà. Hàng xóm mang thức ăn đến, nhạc công đến chơi nhạc, mọi người cùng hát, cùng nhảy, rồi bỏ tiền vào một chiếc xô đặt giữa phòng.
Sonny rất thích ý tưởng đó nhưng lo rằng không ai chịu chơi nhạc cho một gia đình nghèo. Smilin’ Jack mỉm cười và nói rằng chính ông sẽ là người thổi kèn cho bữa tiệc ấy.
Trở về nhà, Sonny kể kế hoạch cho mẹ nghe. Ban đầu bà không tin, cho rằng con trai chỉ đang an ủi mình. Nhưng Sonny vẫn quyết tâm. Cậu đi gõ cửa từng nhà hàng xóm, mời mọi người đến dự tiệc và mang theo bất cứ món ăn nào họ có thể chia sẻ. Cậu còn tìm được một chiếc xô rỗng đặt ngay cửa để đựng tiền.
Không lâu sau, tiếng vỗ tay và reo hò vang lên ngoài phố. Smilin’ Jack xuất hiện trước cửa nhà, mang theo chiếc kèn trumpet. Ông bắt đầu chơi những bản nhạc sôi động quen thuộc. Người dân trong khu phố kéo đến ngày càng đông. Thức ăn được bày đầy nhà, mọi người cùng hát, cùng nhảy, cùng cười. Ban đầu chỉ có vài đồng xu rơi vào xô, nhưng khi không khí trở nên náo nhiệt, tiền xu ngày một nhiều hơn.
Khi buổi tiệc kết thúc, chiếc xô đã đầy tiền. Mẹ Sonny lấy đủ số tiền cần để trả tiền thuê nhà và định đưa phần còn lại cho Smilin’ Jack, nhưng ông từ chối. Ông nói rằng số tiền ấy nên dành cho bất cứ ai đang cần nó, còn bản thân ông đã được trả công bằng niềm vui và tình người.
Đêm đó, Sonny tiễn Smilin’ Jack trở lại Jackson Square. Hai người chia tay nhau như những người bạn thân. Trên đường về, Sonny nhận ra rằng nếu cậu bỏ học đi làm thêm, cậu đã không bao giờ gặp Smilin’ Jack và không bao giờ học được cách mọi người có thể giúp đỡ lẫn nhau bằng âm nhạc và sự sẻ chia.
Dưới ánh đèn đường, Sonny vừa đi vừa tưởng tượng mình đang thổi kèn trumpet, mang âm nhạc đến cho mọi người, giống như Smilin’ Jack đã làm.
Dưới đây là bản gốc tiếng Anh được thể hiện bởi giọng đọc của Viola Davis.
Gợi ý tương tác sau khi đọc
Sau khi đọc xong câu chuyện, phụ huynh có thể cùng con trò chuyện bằng những câu hỏi đơn giản như: “Con nhớ Sonny đã gặp khó khăn gì?”, “Ai đã giúp Sonny và mẹ vượt qua chuyện tiền thuê nhà?”, “Bữa tiệc trong câu chuyện có gì đặc biệt?”. Có thể gợi ý con kể lại đoạn con thích nhất hoặc vẽ một bức tranh về bữa tiệc rent party đông vui với âm nhạc và hàng xóm. Phụ huynh cũng có thể cùng con nghe một bản nhạc jazz nhẹ nhàng, rồi hỏi con cảm thấy thế nào, từ đó giúp con hiểu rằng âm nhạc và sự sẻ chia có thể mang mọi người xích lại gần nhau và giúp nhau vượt qua lúc khó khăn.